ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ
– Η καρδιά σου, αγαπητέ, κτίσθηκε από τον Θεό μόνο για τον σκοπό αυτόν, δηλαδή για να αγαπάται και να κατοικείται από αυτόν. Γι’ αυτό καθημερινά σου φωνάζει να του την δώσεις: «Υιέ, δώσε μου την καρδιά σου» (Παρ. 23,26).
Επειδή όμως ο Θεός είναι η ειρήνη που είναι ανώτερη από κάθε νου, πρέπει η καρδιά που πρόκειται να τον δεχθεί, να είναι ειρηνική και ατάραχη, όπως είπε ο Δαβίδ: «Έγεινε ο τόπος σου εν ειρήνη» (Ψαλμός 75, 2).
Γι’ αυτό πρέπει πρώτα από όλα να σταθεροποιήσεις την καρδιά σου σε μία ειρηνική κατάσταση, ώστε όλες σου οι εξωτερικές σου αρετές να προέρχονται από την ειρήνη αυτή και από τις άλλες εσωτερικές αρετές, όπως είπε εκείνος ο μέγας ησυχαστής Αρσένιος: «Φρόντισε ώστε όλη σου η εσωτερική εργασία να είναι σύμφωνα με το θέλημα του Θεού και να νικήσεις τα εξωτερικά πάθη».
Διότι κι αν οι σωματικές σκληραγωγίες και όλες οι ασκήσεις με τις οποίες ασκείται το σώμα είναι άξιες επαίνου, όταν είναι με διάκριση και μέτρο, όπως αρμόζει στο πρόσωπο που τις κάνει, όμως εσύ ποτέ δεν θα αποκτήσεις καμία αληθινή αρετή μόνο μέσω των αρετών που αναφέρθηκαν προηγουμένως, παρά ματαιότητα και κενοδοξία, αν και οι ασκήσεις αυτές δεν παίρνουν δύναμη και ζωή και δεν κυβερνούνται από τις εσωτερικές και ψυχικές αρετές.
Η ζωή του ανθρώπου δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένας πόλεμος και πειρασμός συνεχής, όπως είπε και ο Ιώβ: «Δεν είναι ένα πειρασμός η ζωή του ανθρώπου πάνω στη γη;» (7,1). Λοιπόν εξ αιτίας του πολέμου αυτού εσύ πρέπει πάντοτε να είσαι άγρυπνος και να προσέχεις πολύ και να παρατηρείς την καρδιά σου να είναι πάντοτε ειρηνική και αναπαυμένη.
Και όταν σηκώνεται οποιοδήποτε κύμα αναταραχής στη ψυχή σου, πρέπει να παραμένεις πρόθυμος να ηρεμείς και να ειρηνεύεις αμέσως την καρδιά σου, ώστε να μην την αφήνεις να αλλάξει πορεία και να καταστραφεί από εκείνη την αναταραχή.
Γιατί η καρδιά του ανθρώπου είναι όμοια με το βαρίδι του ωρολογιού και με το τιμόνι του καραβιού.
Και όπως όταν κάποιο βαρίδι του ωρολογιού ξεκρεμαστεί από τη θέση του, αμέσως κινούνται και όλοι οι τροχοί, και όταν το τιμόνι δεν πάρει καλή στροφή, τότε όλο το καράβι φεύγει από την κανονική του πορεία. Το ίδιο συμβαίνει και με την καρδιά: όταν μία φορά ταραχθεί, αμέσως συγκινούνται όλα τα εσωτερικά και εξωτερικά όργανα του σώματος και ο ίδιος ο νούς βγαίνει από τη σωστή του κίνηση και τον ορθό λόγο του.
Γι’ αυτό πρέπει πάντοτε να ειρηνεύης την καρδιά σου, κάθε φορά που τύχει κάποια ενόχλησι και σύγχυσι εσωτερική, είτε την ώρα της προσευχής, είτε σε κάθε άλλον καιρό.
Και να γνωρίζης το εξής· τότε ξέρεις να προσεύχεσαι καλά, όταν γνωρίζης να εργάζεσαι καλά και να παραμένης ειρηνικός, διότι και ο απόστολος παραγγέλλει να προσευχώμαστε ειρηνικά, χωρίς οργή και διαλογισμούς (Α´ Τιμ. 2,8).
Έτσι σκέψου ότι κάθε εργασία σου πρέπει να γίνεται με ειρήνη, γλυκύτητα και χωρίς βία.
Με συντομία, όλη γενικά η άσκησις της ζωής σου πρέπει να γίνεται για να έχης ειρήνη στην καρδιά σου και να μη συγχύζεται και στη συνέχεια με την ειρήνη αυτή να εκτελής όλα σου τα έργα με ειρήνη και πραότητα, όπως έχει γραφεί: «Τέκνο μου με πραότητα να εκτελής τα έργα σου» (Σείρ. 3, 17), για να αξιωθής του μακαρισμού των πράων που λέγει: «Μακάριοι όσοι φέρονται με πραότητα στους άλλους, διότι αυτοί θα κληρονομήσουν την γη της επαγγελίας» (Ματθ. 5, 5).
Μελισσούλες 